frank@frankverborg.com

06 - 538 40 071​​

contact

blog

Loopt dit goed af?



Met argusogen volgt de hele wereld de eerste voetstappen van Trump op het presidentiële pad. Iedereen waagt zich aan een voorspelling. Een voorspelling geeft je tenminste nog een beetje zekerheid. Het idee dat je mentaal grip hebt op de situatie die je een jaar geleden nog niet voor mogelijk hield. Ook ik heb lang in de ontkenningsfase gezeten. Dit gaat niet gebeuren, dit kan niet waar zijn. Maar het is wel waar, Trump zit in het Witte Huis.

Deze verkiezingen gaan natuurlijk over Trump, maar ze gaan ook over mij. Ik moet mijn beeld van de wereld bijstellen. Hoe is het mogelijk dat een onberekenbare en verstokte narcist - ongeschikt voor het hoogste ambt in de VS daarover zijn vriend en vijand het eens - toch op de presidentiële stoel van de macht belandt. Dat is een bijna gekmakende waarheid, omdat je die nauwelijks zonder buikpijn voor waar kunt houden.Was ik naïef? Zeker. Maar die naïviteit deelde ik met velen. Ben ik nog naïef? Ik weet het niet. Je blijft toch graag hopen tegen beter weten in. Ook dat deel ik met velen. Sommigen hopen dat hij eenmaal president zich ook presidentieel zal gedragen. Anderen dat hij zich zal laten bijsturen door verstandige mensen uit zijn omgeving. Maar is die hoop realistisch? Ik denk het niet. Trump is Trump en blijft Trump.

In ‘Leren lief te hebben’ schrijft de Amerikaanse psychiater Gordon Livingston over partnerkeuzes ‘tegen beter weten in’. Mensen die verliefd zijn en niet totaal blind voor de lastige kanten van hun geliefde, leven vaak in de illusie dat het in de loop van de tijd wel overgaat. Maar, zegt Livingston, meestal het gaat niet over. Ingesleten gedragspatronen en persoonlijkheidsstructuren zijn buitengewoon hardnekkig. Zijn stelling luidt : de betrouwbaarste voorspelling voor toekomstig gedrag is eerder gedrag.

Het gedrag van zowel George W. Bush als Donald Trump is nauwgezet in kaart gebracht door de Amerikaanse psycholoog Dan McAdams. ‘Bij Bush kreeg ik gaandeweg veel respect voor zijn menselijkheid en fatsoen’, zegt hij. ‘Bij Trump vond ik, tot mijn grote frustratie, geen dieper verhaal. What you see, is what you get. Hij is een aandachtszoeker en een empathieloze krijger, die kickt op winnen om te winnen’.


Op de begrafenis van zijn vader beschouwde Donald de opvoeding van een briljante, beroemde zoon als de grootse verdienste van zijn vader. ‘Laten we het over jou hebben’, zegt de onverbeterlijke narcist, ‘wat vind je van mijn nieuwe auto?'

Ooit bestelde Trump een bootje bij scheepswerf Amels in het Friese Makkum voor een slordige 330 miljoen. Nog voordat de boot afgebouwd was wilde hij er weer van af. Om miljoenenclaims wegens contractbreuk te voorkomen kocht de sluwe vos de hele werf op voor een paar miljoen. Minder dan de termijnen die openstonden. Na afhandeling van de zaak werd de werf binnen een paar maanden weer doorverkocht.

Trump heeft geen ethisch besef, zegt zijn biograaf David CayJohnston. Zijn vader is er in geslaagd om van hem een succesvolle ‘killer’ te maken. Zo stal zoon Trump van zijn duizenden kleine toeleveranciers door hen niet te betalen. In de wetenschap dat ze niet tegen hem zouden gaan procederen omdat hen dat goudgeld aan proceskosten zou kosten en hen uiteindelijk alsnog de das om zou doen.

Is Trump hopeloos? Ja, Trump gaat niet veranderen. Wie daarop blijft hopen, blijft naïef. Zijn trompet gaat alleen maar harder blazen en we zullen het allemaal merken. Een handelsoorlog kent immers geen grenzen. Het klimaat evenmin. Onze wereld is een dorp geworden. En zijn minachting voor minderheden is besmettelijk. De naïeve hoop dat Trump zijn gedrag misschien toch nog zal kunnen veranderen is wensdenken. Fasten your seat-belts.

Wat we niet overboord moet zetten is de hoop waarover Barack Obama sprak kort nadat Trump tot president was gekozen: ‘It’s easy to be hopeful when things are going well, but when you need to be hopeful is when things are at their worst.’ Obama doelde niet op de geruststellende hoop van de struisvogel dat het zo’n vaart niet zal lopen. Ook niet op de verlammende wanhoop van de onheilsprofeten voor een dreigende Apocalyps. ‘You don’t start worrying about apocalypse. You say: OK, where are the places where I can push to keep it moving forward.’

Obama doelt op de hoop die niet wegkijkt van de feiten, maar zich evenmin laat ontmoedigen door de opkomende storm. De hoop die de hand aan de ploeg slaat en volhardt in de strijd voor waarheid en goedheid. Ook al weet je niet zeker hoe het afloopt.